Embolia Pulmonare
Embolia pulmonare (PE) ndodh kur një mpiksje gjaku, zakonisht me origjinë nga venat e thella të këmbëve (DVT), udhëton drejt mushkërive dhe bllokon një ose më shumë arterie pulmonare. Gjendja mund të variojë nga forma të lehta deri në raste kërcënuese për jetën. Diagnostikimi i hershëm dhe trajtimi i shpejtë janë thelbësorë për të reduktuar komplikacionet serioze dhe për të përmirësuar prognozën.
Çfarë është embolia pulmonare (PE)?
Embolia pulmonare ndodh kur një mpiksje gjaku shkëputet, zakonisht nga një trombozë e venave të thella (DVT), dhe udhëton në arteriet pulmonare, duke penguar rrjedhjen normale të gjakut në një pjesë të mushkërive. Në rastet e rënda mund të shkaktojë dëmtim të mushkërive, mbingarkesë të zemrës së djathtë dhe paqëndrueshmëri hemodinamike.
Simptomat
Frymëmarrje e papritur ose e vështirësuar (dispne)
Dhimbje gjoksi që mund të përkeqësohet gjatë frymëmarrjes së thellë
Kollë, ndonjëherë me gjak (hemoptizi)
Rrahje të shpejta të zemrës (takikardi)
Marramendje, dobësi ose lodhje
Të fikët (sinkopë) në rastet më të rënda
Ënjtje ose dhimbje e njërës këmbë në prani të DVT-së
Diagnostikimi
Vlerësim klinik dhe përcaktimi i probabilitetit të embolisë pulmonare (p.sh. Wells/Geneva)
Shintigrafi ventilim/perfuzion (V/Q scan), kur CTPA nuk mund të kryhet
Ekokardiografi për vlerësimin e funksionit dhe mbingarkesës së zemrës së djathtë
Trajtimi
Antikoagulantë: heparinë, heparinë me peshë molekulare të ulët, DOAC ose warfarinë sipas indikacionit
Trombolizë sistemike në embolinë pulmonare me rrezik të lartë dhe instabilitet hemodinamik
Oksigjenoterapi dhe mbështetje hemodinamike sipas nevojës
Embolektomi kirurgjikale në raste të veçanta
Vendosje e filtrit të venës kava inferior (IVC filter) në indikacione të përzgjedhura, veçanërisht kur antikoagulimi është i kundërindikuar
Parandalimi dhe prognoza
Mobilizim i hershëm pas operacioneve ose periudhave të imobilizimit
Profilaksi antikoagulante te pacientët me rrezik të shtuar, kur indikohet
Përdorimi i masave mekanike parandaluese në raste të përzgjedhura
Kontrolli i faktorëve të rrezikut si obeziteti, imobilizimi i zgjatur dhe sëmundjet malinje
Ndjekje mjekësore pas episodit të embolisë pulmonare
Prognoza varet nga madhësia dhe lokalizimi i embolisë, gjendja hemodinamike, funksioni i zemrës së djathtë, sëmundjet shoqëruese dhe shpejtësia e fillimit të trajtimit.
Diagnostikimi i shpejtë përcakton trajtimin dhe prognozën
Vlerësimi i embolisë pulmonare me CT angiografi pulmonare dhe imazheri vaskulare.
Embolia pulmonare ndodh kur një mpiksje gjaku bllokon një ose më shumë arterie pulmonare, zakonisht pasi është formuar në venat e thella të këmbëve. Mund të shfaqet me gulçim të papritur, dhimbje gjoksi, rrahje të shpejta të zemrës ose ulje të oksigjenimit.
CT angiografia pulmonare është ekzaminimi kryesor imazherik për identifikimin e trombit, vlerësimin e shtrirjes së embolisë dhe ndikimit të saj në qarkullimin pulmonar dhe zemër.
Në Dr. Skana Clinic, çdo rast vlerësohet individualisht nga Dr. Almir Skana, mjek radiolog, duke integruar të dhënat klinike dhe imazherike për të përcaktuar nevojën për monitorim, vlerësim të mëtejshëm ose trajtim endovaskular të drejtuar me imazheri.
Vlerësim klinik dhe
imazherik urgjent
CT angiografi pulmonare
sipas indikacionit
Vlerësim për trajtim endovaskular kur nevojitet
SI VLERËSOHET EMBOLIA PULMONARE?
1. Vlerësimi Klinik
Vlerësohen gulçimi, dhimbja e kraharorit, frekuenca kardiake, oksigjenimi dhe faktorët e rrezikut për trombozë.
2. Analizat Laboratorike
Në varësi të probabilitetit klinik mund të përdoren analiza si D-dimeri, së bashku me teste të tjera për vlerësimin e gjendjes së pacientit.
3. CT Angiografia Pulmonare
Mundëson identifikimin dhe lokalizimin e trombit në arteriet pulmonare, si dhe vlerësimin e shtrirjes së embolisë.
4. Vlerësimi i Rëndesës
Imazheria dhe të dhënat klinike ndihmojnë në vlerësimin e ngarkesës trombotike dhe ndikimit në ventrikulin e djathtë, duke orientuar trajtimin.
5. Trajtimi dhe Monitorimi
Trajtimi mund të përfshijë antikoagulim dhe, në raste të përzgjedhura me rrezik të lartë, trombolizë ose trajtim endovaskular me kateter, të shoqëruara me monitorim të afërt.
Keni diagnozë ose dyshim për emboli pulmonare?
Merrni një vlerësim të specializuar për të
përcaktuar shtrirjen e embolisë dhe
strategjinë e përshtatshme të trajtimit.
