Shtatzënia Ektopike
Shtatzënia ektopike ndodh kur veza e fekonduar implantohet dhe zhvillohet jashtë kavitetit të mitrës, më shpesh në tubin fallopian. Ajo nuk mund të zhvillohet normalisht dhe mund të bëhet kërcënuese për jetën nëse shkakton rupturë dhe hemorragji të brendshme. Diagnostikimi dhe trajtimi i hershëm janë thelbësorë për sigurinë e pacientes dhe, kur është e mundur, ruajtjen e fertilitetit.
Çfarë është shtatzënia ektopike?
Shtatzënia ektopike është një shtatzëni që zhvillohet jashtë kavitetit të mitrës. Në shumicën e rasteve lokalizohet në tubin fallopian, por më rrallë mund të zhvillohet në vezore, qafën e mitrës, cikatricen e një seksioni cezarian ose në kavitetin abdominal.
Shtatzënia ektopike nuk mund të vazhdojë normalisht dhe kërkon vlerësim dhe trajtim mjekësor.
Shkaqet & Faktorët e Rrezikut
Vonesë e menstruacioneve
Dhimbje pelvike ose abdominale, shpesh në njërën anë
Gjakderdhje vaginale ose spotting
Dhimbje gjatë lëvizjes ose palpimit të pelvis
Marramendje ose dobësi
Dhimbje në shpatull në rast të hemorragjisë intraperitoneale
Të fikët në rast të humbjes së konsiderueshme të gjakut
Dhimbje e fortë dhe e papritur në rast rupture
Shkaqet & Faktorët e Rrezikut
Histori e mëparshme e shtatzënisë ektopike
Infeksione të mëparshme të tubave fallopiane
Sëmundje inflamatore pelvike
Endometriozë
Operacione të mëparshme në tubat fallopiane ose pelvis
Fertilizim in vitro (IVF) dhe teknika të riprodhimit të asistuar
Infertilitet
Duhanpirje
Anomali ose dëmtime të tubave fallopiane
Mosha riprodhuese më e avancuar
Diagnostikimi
Ekografi transvaginale – ekzaminimi kryesor për vlerësimin e lokalizimit të shtatzënisë➔
Vlerësim për praninë ose mungesën e sakut gestacional brenda kavitetit uterin
Vlerësim për lëng të lirë në pelvis ose abdomen
Matje serike e β-hCG➔
Hemogramë dhe analiza të tjera laboratorike sipas gjendjes klinike➔
Ndjekje me ekografi dhe β-hCG kur diagnoza fillestare nuk është përfundimtare➔
Trajtimi
Trajtim medikamentoz me metotreksat në paciente të qëndrueshme dhe të përzgjedhura
Kirurgji laparoskopike për heqjen e shtatzënisë ektopike kur indikohet
Salpingostomi ose salpingektomi sipas rastit
Laparotomi urgjente në raste me instabilitet hemodinamik ose hemorragji të rëndë
Monitorim i β-hCG pas trajtimit deri në normalizimin e vlerave
Kur rekomandohet trajtim i menjëhershëm?
Vlerësimi urgjent është i nevojshëm nëse shfaqen:
Dhimbje e fortë ose e papritur abdominale
Gjakderdhje vaginale e konsiderueshme
Marramendje ose humbje e vetëdijes
Shenja të shokut ose hipotensionit
Dhimbje në shpatull e shoqëruar me dhimbje abdominale
Dyshim për rupturë të tubit fallopian
Hemorragji e brendshme në ekografi
Qëllimi i Trajtimit
Parandalimi i rupturës dhe hemorragjisë
Stabilizimi i gjendjes së pacientes
Heqja ose ndërprerja e shtatzënisë ektopike
Ruajtja e fertilitetit kur është e mundur
Parandalimi i komplikacioneve serioze
Monitorimi deri në përfundimin e plotë të trajtimit
Ndjekja dhe Kontrolli
Matje periodike e β-hCG deri në normalizim
Kontroll ekografik sipas indikacionit
Monitorim pas trajtimit me metotreksat
Kontroll pas ndërhyrjes kirurgjikale
Vlerësim i fertilitetit në raste të përzgjedhura
Ekografi e hershme në shtatzënitë e ardhshme për konfirmimin e lokalizimit intrauterin
Prognoza
Kur diagnostikohet dhe trajtohet në kohë, prognoza është përgjithësisht shumë e mirë. Shumica e pacienteve mund të kenë shtatzëni normale në të ardhmen, megjithëse një shtatzëni ektopike e mëparshme rrit rrezikun e përsëritjes.
Diagnostikimi i shpejtë përcakton trajtimin dhe parandalon komplikacionet
Vlerësimi i shtatzënisë ektopike me ekografi transvaginale, analiza laboratorike dhe imazheri sipas indikacionit.
Shtatzënia ektopike ndodh kur veza e fekonduar implantohet jashtë kavitetit të mitrës, më shpesh në tubat fallopiane. Ajo mund të shfaqet me dhimbje pelvike, gjakderdhje vaginale, marramendje ose dobësi dhe, në rast rupture, mund të shkaktojë hemorragji të brendshme serioze.
Ekografia transvaginale dhe matja e β-hCG janë elementet kryesore për diagnostikimin dhe përcaktimin e lokalizimit të shtatzënisë.
Në Dr. Skana Clinic, çdo rast vlerësohet individualisht nga Dr. Almir Skana, mjek radiolog, duke integruar të dhënat klinike dhe imazherike për të përcaktuar nevojën për monitorim, vlerësim të mëtejshëm ose ekzaminime imazherike të përshtatshme sipas rastit.
Vlerësim klinik dhe
imazherik i shpejtë
Ekografi transvaginale
sipas indikacionit
Vlerësim i lokalizimit dhe
komplikacioneve
SI VLERËSOHET SHTATZËNIA EKTOPIKE?
1. Vlerësimi Klinik
Vlerësohen dhimbja pelvike, gjakderdhja vaginale, data e menstruacioneve të fundit dhe gjendja hemodinamike.
2. Analizat e β-hCG
Matja serike e β-hCG, shpesh e përsëritur në intervale të përshtatshme, ndihmon në vlerësimin e ecurisë së shtatzënisë së hershme.
3. Ekografia Transvaginale
Ekografia ndihmon në përcaktimin nëse shtatzënia është intrauterine ose ekstrauterine, si dhe në identifikimin e masave adneksiale ose lëngut të lirë abdominal.
4. Vlerësimi i Rrezikut
Të dhënat klinike, laboratorike dhe imazherike përdoren për të përcaktuar rrezikun e rupturës dhe praninë e hemorragjisë së brendshme.
5. Trajtimi dhe Monitorimi
Në varësi të gjendjes së pacientes dhe karakteristikave të shtatzënisë, trajtimi mund të përfshijë monitorim të kujdesshëm, trajtim medikamentoz me metotreksat ose ndërhyrje kirurgjikale.
Keni dyshim ose diagnozë për shtatzëni ektopike?
Merrni një vlerësim të menjëhershëm
gjinekologjik dhe imazherik për të
përcaktuar lokalizimin e shtatzënisë
dhe trajtimin e nevojshëm.