Hiperparatiroidizëm
Primar
Hiperparatiroidizmi primar shkaktohet nga prodhimi i tepërt i hormonit paratiroid (PTH) nga një ose më shumë gjëndra paratiroide, çka çon në rritje të kalciumit në gjak.
Çfarë është hiperparatiroidizmi primar?
Është një gjendje ku një ose më shumë gjëndra paratiroide prodhojnë tepër hormon paratiroid (PTH), duke shkaktuar rritje të kalciumit në gjak (hiperkalcemi).
Shkaqet kryesore -
Adenomë paratiroide (~80–85%)
Hiperplazi paratiroide (~10–15%)
Karcinomë paratiroide (<1%)
Sindikata gjenetike (p.sh. MEN 1, 2A)
Cilat janë shenjat dhe simptomat?
Mund të jetë asimptomatik ose të shfaqë lodhje, dobësi muskulore, dhimbje kockore, gurë në veshka, urinim të shpeshtë, kapsllëk, depresion ose probleme kognitive.
Si vendoset diagnoza?
Kalcium i rritur në gjak➜
PTH i rritur ose i papërshtatshëm normal➜
Vitamina D normale ose e ulët➜
Përjashtim i shkaqeve të tjera të hiperkalcemisë➜
Cilat ekzaminime imazherike përdoren për lokalizim?
Ekografia e qafës➜
Sestamibi Scintigrafia (me SPECT/CT 4D)➜
CT ose MRI të qafës➜
Kur është e nevojshme trajtimi kirurgjikal?
Hiperkalcemi simptomatike (>1 mg/dL mbi kufirin e sipërm normal)
Osteoporozë ose frakturë patologjike
Gurë në veshka ose funksion i ulur renal (eGFR <60 ml/min)
Mosha <50 vjeç
Preferenca e pacientit
Cili është trajtimi?
Trajtimi standard është paratiroidektomia minimalisht invazive, e udhëhequr nga lokalizimi preoperator.
Në pacientët që nuk operohen, kërkohet monitorim i rregullt i kalciumit, funksionit renal dhe densitetit kockor.
Çfarë ndodh pas operacionit?
Zakonisht kalciumi në gjak normalizohet menjëherë. Mund të shfaqet hipokalcemi tranzitore dhe kërkohet suplementim me kalcium/vitaminë D nëse është e nevojshme.
Prognoza
Prognoza është shumë e mirë pas trajtimit kirurgjikal të suksesshëm, me zgjidhje të simptomave dhe përmirësim të densitetit kockor.
Diagnostikimi i saktë përcakton shkakun dhe trajtimin
Vlerësimi i hiperparatiroidizmit primar me ekografi, imazheri të gjendrave paratiroide dhe ekzaminime të specializuara.
Hiperparatiroidizmi primar është një gjendje ku një ose më shumë gjendra paratiroide prodhojnë në mënyrë të tepërt hormonin paratiroid (PTH), duke çuar shpesh në rritje të kalciumit në gjak. Shkaku më i zakonshëm është adenoma paratiroide, ndërsa më rrallë mund të ketë hiperplazi të shumë gjendrave.
Ekografia e qafës dhe ekzaminimet e tjera imazherike ndihmojnë në lokalizimin e gjendrës paratiroide patologjike dhe në planifikimin e trajtimit.
Në Dr. Skana Clinic, çdo rast vlerësohet individualisht nga Dr. Almir Skana, mjek radiolog, duke integruar të dhënat klinike dhe imazherike për të përcaktuar nevojën për monitorim, vlerësim të mëtejshëm ose planifikim të trajtimit sipas gjetjeve imazherike.
Vlerësim individual klinik
dhe biokimik
Ekografi e qafës sipas
indikacionit
Lokalizim i gjendrës paratiroide patologjike
SI VLERËSOHET HIPERPARATIROIDIZMI PRIMAR?
1. Vlerësimi Klinik dhe Laboratorik
Vlerësohen niveli i kalciumit, PTH-së, funksioni renal dhe simptomat klinike, për të konfirmuar diagnozën dhe rëndësinë e sëmundjes.
2. Ekografia e Qafës
Ekografia ndihmon në identifikimin e adenomave paratiroide dhe në vlerësimin e marrëdhënies së tyre me tiroiden dhe strukturat përreth.
3. Imazheria Funksionale
Kur indikohet, ekzaminime si sestamibi scintigraphy mund të ndihmojnë në lokalizimin e gjendrës paratiroide hiperfunksionale.
4. Imazheria e Avancuar
Në raste të përzgjedhura, 4D-CT ose ekzaminime të tjera të avancuara mund të përdoren kur lokalizimi nuk është i qartë me metodat fillestare.
5. Planifikimi i Trajtimit
Rezultatet klinike, laboratorike dhe imazherike përdoren për të përcaktuar nevojën për monitorim ose trajtim kirurgjikal, sipas rastit.
Keni nivele të larta të kalciumit ose diagnozë të hiperparatiroidizmit primar?
Merrni një vlerësim të specializuar për lokalizimin e gjendrës paratiroide patologjike dhe planifikimin e trajtimit të mëtejshëm.
